2025/10/11 by Hadi Karimi, Karimi, Hadi, Najme Soleimani +7
Agricultural and Biological Sciences · #Food Drying and Modeling #Microencapsulation and Drying Processes #Food Supply Chain Traceability
paper · doi:10.71667/sarj.2025.1220794
هدف: خشککردن مهمترین بخش فرآوری پسته محسوب میشود. لذا این مطالعه با هدف بررسی مدلهای سنتیکی خشککردن پسته در ایران و ترکیه، بهعنوان بزرگ ترین تولیدکنندگان پسته در جهان، به تحلیل مدل سازی روشهای خشککردن ارقام مختلف پسته در این دو کشور میپردازد. مواد و روش ها : با عنایت به نقش تعیینکننده خشککردن در کیفیت نهایی محصول و نبود تحقیقات جامع در این حوزه، تعیین روش بهینه خشککردن امری ضروری است. در این پژوهش، روشهای گوناگون خشککردن شامل خشککردن آفتابی، کابینتی، مایکروویو و بستر سیال با استفاده از مدلهای ریاضی مورد ارزیابی قرار گرفتهاند. مدلهای دو پارامتری پیچ، پیچ اصلاحشده و هندرسون-پابیس به منظور مدل سازی فرآیند خشککردن ارقام پسته ایرانی و ترکیه پیشنهاد شدهاند. یافته ها: یافتهها حاکی از آن است که مدل پیچ اصلاحشده، انطباق بهتری با دادههای تجربی داشته و امکان پیشبینی دقیق رفتار خشکشدن و بهینهسازی فرآیند را فراهم میسازد. اثرات متغیرهای دما، سرعت هوا و رطوبت نسبی بر نرخ خشکشدن و ویژگیهای کیفی پسته مورد بررسی قرار گرفتهاند. افزایش دما و سرعت هوا منجر به کاهش زمان خشکشدن میگردد، لیکن اعمال این پارامترها مستلزم دقت است تا از آسیب به بافت و تغییر رنگ پسته جلوگیری بهعمل آید. همچنین، رطوبت نسبی بر میزان انتقال رطوبت تأثیرگذار است. نتیجه گیری: انتخاب روش مناسب خشککردن و بهینهسازی پارامترهای فرآیند، نقشی کلیدی در حفظ کیفیت، ارزش غذایی پسته و ارتقا توان رقابتی آن در بازارهای جهانی ایفا میکند.