2026/03/30 by Mürşide Şahin · 1 voice
Arts and Humanities · Social Sciences · #Historical Turkish Studies #Ottoman Empire History and Society #Ottoman and Turkish Studies
paper · doi:10.21560/spcd.vi.1648949
openalex publication_date 2026/03/30 · openalex created_date 2026/03/31 · openalex updated_date 2026/05/21
Osmanlı Devleti’nde toplumsal yapının en temel taşı aile kurumu olmuştur. Mutlu bir aile yuvasının kurulması sağlıklı nesiller yetiştirilmesi bakımından önem taşımaktadır. Türk toplumunda aile aynı zamanda tüten bir ocak olarak görülmüş ve nüfusun sürekliliği ile bu ocağın evlatlar tarafından söndürülmeden gelecek nesillere aktarılmasında önemli bir sacayağı olduğu düşünülmüştür. Bu çalışmanın temel amacı; Osmanlı Devleti’nde 1900-1920 yılları arasında evlilik kurumunun teşvik edilmesi için yürürlüğe konulan kanunlar çerçevesinde takip edilen sosyal politikaları incelemektir. Araştırmanın hedefi devletin uyguladığı ve desteklediği sosyal politikalar bağlamında aile kurumunun nasıl şekillendiğidir. Çalışmada tümevarım metodu kullanılmıştır. Osmanlı Devleti, aile kurumuna özel bir önem vermekte, evlilik müessesesini teşvik etmektedir. Evlilik karşıtı veya aileyi olumsuz etkileyecek olaylar ve gelişmeleri en baştan önlemeye yönelik tedbirler almaktadır. Yeni aile kuracak bireylere işretten kaçınılması, israf ve aşırılıklara kaçmadan evlenmeleri tavsiye edilmektedir. Doğacak çocuklara padişah ailesinin taşıdığı isimlerin verilmesi ile vatandaşlık aidiyeti geliştirilmeye çalışılmaktadır. Nüfusun devamı evliliği teşvikte önemli bir etken olmuştur. Evlenecek çiftlere padişah tarafından altın bilezik verilmesi konunun ne kadar önemsendiğinin en temel göstergelerinden birisidir. Özellikle İran tebaasına mensup şahıslarla olan evliliğin önlenmek istenmesi dikkati çekmektedir. Osmanlı Devleti’nin gerileme döneminden sonra girdiği dağılma döneminde bile aile kurumunun varlığının devam etmesi için evlilik kurumunu teşvik etmesi dikkati çekmektedir.